بررسی ساخت اطلاع و ساخت نحوی سازه‌های پسایند‌شده در جملات ساده نشان‌دار فارسی (یک مطالعه پیکره محور)

نوع مقاله: مقاله علمی - پژوهشی

نویسندگان

1 گروه زبانشناسی، واحد ایلام، دانشگاه آزاد اسلامی، ایلام، ایران

2 دانشگاه آزاد اسلامی واحد ایلام

3 استاد زبان شناسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه تهران.

4 مدیر گروه

10.22084/rjhll.2019.17781.1878

چکیده

ساخت اطلاع نحوه توزیع اطلاع کهنه (مفروض) و نو در جملات است که نقش مهمی در صورت‌بندی جملات دارد. در پژوهش حاضر، تاثیر وضعیت اطلاعی، نقش دستوری و مقوله نحوی سازه‌ها را در پسایندسازی آن‌ها مورد بررسی قرار می‌دهیم. برای تحقق این هدف، پیکره‌ای شامل 226 جمله ساده (بی‌نشان و نشان‌دار) مورد بررسی قرار گرفت. طبقه‌بندی وارد و بیرنر (2004) و همچنین بیرنر (2013) از مصادیق کلامی به‌عنوان چارچوب نظری جهت طبقه‌بندی مصادیق سازه‌ها مورد استفاده قرار گرفت. نتایج پژوهش نشان داد که از نظر وضعیت اطلاعی، اکثر سازه‌های پسایندشده در انواع جملات ساده فارسی به لحاظ کلامی کهنه (یا استنباطی) هستند، هرچند که از منظر شنونده نو طبقه‌بندی می‌شوند. از نظر نقش دستوری، در همه انواع جملات نشان‌دار، سازه‌های بیانگر فاعل بیشتر از دیگر نقش‌های دستوری پسایند‌شده است. همچنین، گروه حرف اضافه‌ای و گروه اسمی مقولاتی هستند که بیشتر از دیگر مقولات پسایند‌شده‌اند.

کلیدواژه‌ها